Het slachtoffer- en daderdeel in ons

Gepubliceerd op 18 februari 2026 om 18:02

De volgende podcastaflevering gaf mij veel nieuw inzicht en hielp mij ook om meer inzicht te krijgen in de innerlijke dynamieken die spelen in ons onderbewuste.

 

Podcast Holymolythewoman 6 jan 2026 Madelon Lutgert Deel 1

 

Min. 4 De vrijmoedige vrouw: durft in afstemming te leven met de weg van haar ziel, durft te vertrouwen op haar intuïtie, voelt zich gedragen in het leven. Tegenovergesteld: zit nog vast in aanpassingen, overlevingsmechanismen, slachtofferschap, brave meisje-syndroom, constant afgestemd op de ander of constant behoefte aan bevestiging van de ander. Vraag is: durf je werkelijk trouw te worden aan wie je diep vanbinnen bent? Als je innerlijk werk gedaan hebt, het binnenwerk, is de volgende stap om dit ook te gaan integreren in je leven.

Min. 7 Wanneer zie je een meisje in grote-mensen-verpakking: Een vrouw die met verwachtingsvolle ogen naar de buitenwereld kijkt en hoopt dat als ze zich daar beweegt of hier goedkeuring voor vindt of in aangemoedigd wordt. Of dat het in ieder geval een ander niet beschadigt of raakt. Ze beweegt onschuldig door het leven. ONSCHULD is een belangrijke term voor iemand die wel de volwassen leeftijd bereikt, maar emotioneel vanbinnen nog niet gerijpt is. Je bent of enorm afgestemd op de ander of je wacht op goedkeuring. Je levert je eigenheid in, offert die op om erbij te horen. Maak je je daarvan vrij, ga je je schuldig maken (voor je gevoel). BESCHULDIGD voelen. Dit is voor je gevoel onmogelijk, vooral voor vrouwen vanwege de eeuwenlange collectieve onderdrukking. Het is gezond om je schuldig te maken, zegt Els van Steijn ook. Dit is niet egoïstisch.

Min. 10 Zet dit op de as van slachtoffer- en daderschap. We zijn liever slachtoffer. Daar krijg je wel heel veel liefde en erkenning mee. Zeg je: ik ga iets doen wat werkelijk mij dient, ik ga mijn daderschap nemen (gezonde vorm van daderschap). We dragen allemaal daderschap en slachtofferschap in ons. Alleen we hebben er een label opgeplakt dat er automatisch compassie is voor slachtoffers en die krijgen meer waarde en goedkeuring dan de dader. Bij het woord daderschap denken we ook aan de ongezonde vormen: extreme daden, mensen die mensen beschadigen. Maar er zit een enorme gradatie/schaal aan daderschap.

Min. 12. Wat zijn voorbeelden van daderschap? Stel, er is een traditie. Je hebt nu zelf een gezin en voelt een beweging om het anders te doen. De vrijmoedige vrouw durft deze innerlijke beweging te volgen en te gaan staan voor haar keuzes. Een andere invulling dan wat er van je verwacht wordt door je omgeving. Als het dienend is voor mij en mijn gezin om niet aan familieverplichtingen te voldoen ten koste van je gezin, maar voor jezelf te kiezen. Dus dit is niet vanuit egoïsme maar vanuit gezonde afstemming.

Het leren dragen van schuld. Het leren verduren van wat het effect is van jouw keuzes op een ander.

Min. 13 Slachtoffer en dader. Gezond en ongezond. Hoort bij het leven, bij dualiteit in de wereld. Dus je neemt ruimte om voor jezelf te staan. Gevolg: anderen hebben daar een oordeel over. We gaan er vaak onbewust vanuit dat zorgen voor een ander jou ook altijd dient. Je offert je op voor de ander. Maar vaak is het ongezond, we verliezen onszelf en worden geleefd. Je geeft je eigenheid en je verlangens en je zijn weg. Omdat je aangeleerd hebt dat de ander eerst komt. Een subtiel proces.

Min. 16 We geloven ergens nog dat als we iets doen voor de ander, dat de ander ook helpt. Maar leer je jezelf te volgen en te voelen, dan word je een overlopende emmer van overvloed waaruit je écht anderen kunt geven, dragen en dienen.

Min. 20 Je hebt je slachtofferschap te nemen. De primaire gevoelens die horen bij slachtofferschap. Stel dat je in je jeugd niet hebt kunnen ontvangen wat nodig was om je veilig te kunnen doen opgroeien, reguleren of helemaal jezelf te kunnen blijven. Iedereen heeft butsen, soms heel grote, soms wat kleinere butsen. Het verhaal wat daar is beschreven voor jou heb je te doorvoelen in het nu om dit te helen. Op een bepaald moment ben je echt slachtoffer. Niet slachtoffer in de zin van ‘o, ik ga gebukt onder het leven’, maar het gaat over de diepe pijn over wat je ooit niet hebt kunnen ontvangen of wat je is aangedaan. Dus je gaat het eerst het slachtofferschap nemen voor je het daderschap gaat nemen. Er is volgordelijkheid hierin. We hebben het dan over je pijn nemen om je potentieel te kunnen gaan leven.

Daderschap nemen is de stap om te kunnen gaan floreren. Als je dus die schuld durft te gaan nemen. Om tot je volle potentie te komen. Dat kan alleen door een gezonde vorm van daderschap. Je sterft innerlijk… De oude versie van jezelf kun je niet blijven leven. Waar je jezelf weggecijferde, over je grenzen liet gaan, daar stop je mee. Het waren stukjes identiteit die jou stevigheid gaven. Maar je bent dit niet… Een rouwproces, maar ook bevrijdend.

Min. 22 Het is cyclisch. Je kunt nooit zeggen: ik had dit toch al aangekeken of geheeld? Nee, het gaat niet om het bereiken van iets. Vrijmoedigheid is niet iets wat je bent, maar wat je leeft. Niet: o, ik zit nog in een persoonlijk proces, maar: hoe beweegt het leven door jou heen, wat spiegelt het leven jou, waarin ben je nog onvrij. Dus je laat het resultaat los. Je beoefent ongehechtheid op de uitkomst.

 

Min. 27 Het deel in jou wat iets complex heeft meegemaakt in haar jeugd, ligt gestold in de tijd. Het kan geactiveerd worden door iets van buitenaf. Daar heb je een overlevingsmechanisme op ontwikkeld – hoe je ermee omgaat als dat geraakt wordt. Ga je dat openen, wil je kijken wie je bent onder dat overlevingsmechanisme, voorbij die concepten die je lang hebt geleefd, dan is daar wel een vorm van co-regulatie nodig. En we zeggen allemaal in deze wereld dat we onszelf moeten helen. Je hebt iemand nodig die zelf in verbinding is met zichzelf, veilig is in eigen lijf, waarop je in verbinding kan zijn. Vaak in therapeutische setting. Het kan ook met een goede vriendin of familielid of in partnerrelatie.

Min. 30 Sommige vrouwen zitten in een sterk harnas: willen niet geraakt worden. Hebben niet geleerd te leunen bij een partner. Dat is knetterkwetsbaar. In thuissituatie wil je kunnen ontspannen. Dan is innerlijke rust zo belangrijk. Veel vrouwen die aan heling werken, in zelfontwikkeling, blijven hangen in dat innerlijk kind aankijken. Maar gaan niet naar huis om het in de praktijk te brengen. De vrijmoedige vrouw weet deze beweging te maken. Een gezonde balans.

Min. 32-37 Ik zie niet zo veel balans tussen mannelijke en vrouwelijke energie in relaties. Heling begint in de mens zelf, dat je een gezonde relatie ontwikkelt met het mannelijke en vrouwelijke in jezelf. Er is altijd één dominant, en één is altijd ook een overlevingsmechanisme. Vrouwen die maar niet in de vorm komen, constant afhankelijk zijn van de ander: zij zitten wat meer in de schaduwzijde van het vrouwelijke. De andere kant: doorgeschoten in het andere: sterke vrouw, miss independant, ik regel het wel, de feminist. Het heilige huwelijk schetst dat we allemaal een energie in ons dragen van vrouwelijkheid en mannelijkheid. Vrouwelijk: overgave, intuïtie, ontvankelijkheid. Mannelijk: daadkracht, doen, structuur, kaders. Beide kanten hebben ook een schaduwzijde. Vrouwelijk: manipulatief, ongezond afhankelijk, heel passief. Mannelijk: rigide, afgesloten, dominant. We krijgen van onze (voor)ouders dat pakketje energetisch doorgegeven op celniveau. Op reis naar heling, naar het vrijmoedige, onderzoek je: waar manifesteert het mannelijke en vrouwelijke in mij zich in een overlevingsmechanisme. Waarin ben ik doorgeschoten. Zet ik dingen naar mijn hand op manipulatieve manier en durf ik me niet te openen in kwetsbaarheid. Waarin ben ik erg rigide en zeg ik dat ik het allemaal wel weet. Vrouwen die ondernemen vanuit het patriarchale model – te veel in mannelijke overlevingspatronen. In het heilige huwelijk: durf je in overgave te leven, in overgave in iets wat groter is dan jijzelf (aan God). Het verticale lijntje. En dat je voorwaarts durft te bewegen, dat je iets in de vorm durft te gieten dat je keuzes durft te maken, je ergens van durft vrij te maken. Het is dus een soort dubbele beweging die je hebt te ontdekken, een soort dans tussen het vrouwelijke en het mannelijke.

Min. 43 Gezonde regulatie: aanwezig zijn in het hier en nu. Kun je dit niet, ga je iets uit de weg, dan heb je te vertragen! Kun je aanwezig zijn bij dat wat is? Zonder weg te vluchten? Binnen je raampje blijven: 95 procent zit hier niet, maar is weg van zichzelf. Niet aanwezig.

 

DEEL 2 van de podcast met Madelon Lutgert, 11-1-2026

Min. 23 Oordeel in reguliere media: heeft geen oog voor de onzichtbare werkelijkheid van de schepping.

Min. 25 Wat je ziet, is dat vooral vrouwen blijven hangen in eigen pijn en daarin graven. Van helingsprogramma naar retraite. Want ik ben nog niet geheeld. Er kleeft nog iets aan me. Je ziet hierin dat het lineaire denken van het patriarchale model of maatschappij weer wordt toegepast. Je mag pas als vrouw floreren, bloeien, gaan staan voor wie je bent als je genoeg geheeld bent. Of je moet dit doen voor je kinderen, want je mag natuurlijk geen stenen laten liggen waar zij over kunnen struikelen. Maar je vervalt weer in dezelfde patronen: het moet perfect. Vanuit perfectionisme en kramp op worden wie je bent. Er komt een soort voorwaardelijkheid op.

Min. 28 Taboe op als het jou beter gaat. Dan projecteren mensen op jou: ja, bij jou ging het allemaal makkelijk. Daar zit collectief oordeel op. Klein zijn en jezelf klein maken, bescheiden zijn, wordt erg gewaardeerd. Gaat het je goed, verlies je meer aandacht.

Min. 34 Ga je voor jezelf leven, ontstaat er een schuldgevoel. Op een helingsweg ga je dit losschudden. Je baant een weg vrij voor jezelf en je gezin.